Xã hội 18/6/2013 14:34

Đọc thơ Bác Hồ

Các thế hệ người Việt Nam đều được đọng lại những vần thơ Bác Hồ trong tâm khảm, đó là những vần thơ chúc tết hào sảng như tiếng kèn xung trận động viên quân dân hai miền trong kháng chiến chống Mỹ, là những bài thơ trong tập "Nhật ký trong tù" giàu giá trị tư tưởng và nghệ thuật đã được đưa vào chương trình Văn học trong sách giáo khoa bậc phổ thông. Các thế hệ học sinh đều tâm đắc bài "Khai quyển" (Mở đầu) tập "Nhật ký trong tù".

 

Lão phu nguyên bất ái ngâm thi

Nhân vị tù trong vô sở vi

Liêu tá ngâm thi tiêu vĩnh nhật,

Thả ngâm thả đãi tự do thì.

(Ngâm thơ ta vốn không ham,

Nhưng vì trong ngục biết làm chi đây?

Ngày dài ngâm đợi cho khuây,

Vừa ngâm, vừa đợi đến ngày tự do.)

 

Bác Hồ đã thể hiện chí khí của người xưa "lập thân tối hạ thị văn chương" (bước đường lập thân ở mức thấp nhất khởi đầu bằng văn chương) bởi văn chương thơ phú biểu đạt thế giới nội tâm sâu thẳm mênh mông trong tâm hồn con người, giúp con người dưỡng tâm, bình tâm để đứng dậy, để vươn tới bến bờ chân, thiện, mỹ.

 

Trong hoàn cảnh bị tù đày nơi xứ lạ quê người, Bác Hồ vẫn tỏa sáng hùng tâm tráng khí thu lại non sông vào trong tầm mắt với tất cả khát vọng độc lập, tự do:

 

Tẩu lộ tài tri tẩu lộ nan,

Trùng san chi ngoại hựu trùng san;

Trùng san đǎng đáo cao phong hậu,

Vạn lý dư đồ cố miện gian.

(Đi đường mới biết gian lao,

Núi cao rồi lại núi cao trập trùng;

Núi cao lên đến tận cùng,

Thu vào tầm mắt muôn trùng nước non.)

 

Thơ Bác Hồ là thơ của tâm hồn, thơ của tình cảm, thơ của tư tưởng, thơ của hành động, Bác Hồ đã sử dụng nhiều phương tiện nghệ thuật ngôn từ phong phú để tạo những vần thơ "trăm ý đẹp" đi vào lòng người. Ta có bắt gặp trong thơ Bác nhiều sắc thái biểu cảm đa dạng.

 

Thơ về ý chí:

Thân thể ở trong lao

Tinh thần ở ngoài lao

Muốn nên sự nghiệp lớn

Tinh thần cần phải cao

 

Thơ về khí phách:

Chống gậy lên non xem trận địa

Vạn trùng núi đỡ vạn trùng mây

Quân ta khí mạnh nuốt Ngưu, Đẩu

Thề diệt xâm lăng lũ sói cầy.

Thơ tâm tình:

Ngày đi bạn tiễn đến bên sông,

Hẹn bạn về khi lúa đỏ đồng;

Nay gặt đã xong, cày đã khắp,

Quê người, tôi vẫn chốn lao lung!

 

Thơ triết lý:

Gạo đem vào giã, bao đau đớn

Gạo giã xong rồi, trắng tựa bông.

Sống ở trên đời người cũng vậy

Gian nan rèn luyện mới thành công.

 

Thơ đả kích:

Biền biệt anh đi không trở lại

Buồng the trơ trọi, thiếp ôm sầu

Quan trên xót nỗi em cô quạnh

Nên lại mời em tạm ở tù.

 

Thơ châm biếm:

Đánh bạc ở ngoài quan bắt tội

Trong tù đánh bạc được công khai

Bị tù con bạc ăn năn mãi

Sao trước không vô quách chốn này.

 

Thơ Bác Hồ giàu tính nhạc, tính họa, tạo cảm xúc lắng sâu trong lòng bạn đọc yêu thơ:

Tiếng suối trong như tiếng hát xa

Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa

 

Những vần thơ chúc tết đầy hào khí vang vọng như hồi kèn xung trận:

Xuân này hơn hẳn mấy xuân qua

Thắng trận tin vui khắp nước nhà

Nam Bắc thi đua đánh giặc Mỹ

Tiến lên! Toàn thắng ắt về ta

(Mừng xuân 1968)

 

Và một vầng trăng "Nguyên tiêu" vằng vặc, lung linh tỏa sáng trong thơ Bác Hồ mùa xuân Mậu Tý (1948) đẹp như một bức tranh thủy mặc, đã góp phần nâng hồn thơ đất nước đến ngàn sau, là cảm hứng của những đêm thơ "Nguyên tiêu" thấm đẫm chất nhân văn và tầm văn hóa Việt Nam thời đổi mới và hội nhập:

 

Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên,

Xuân giang, xuân thủy tiếp xuân thiên.

Yên ba thâm xứ đàm quân sự,

Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền.

(Rằm xuân lồng lộng trăng soi,

Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân.

Giữa dòng bàn bạc việc quân,

Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.)

 

Nhà thơ Hồ Chí Minh đã góp phần quan trọng hình thành danh nhân văn hóa Hồ Chí Minh, anh hùng giải phóng dân tộc. Đôi dòng cảm nhận về thơ Bác Hồ như một lời biết ơn chân thành sâu sắc đến Người.

 

PHAN THANH THỦY

 

Mã bảo mật
Xem thêm các tin liên quan đến: Đọc thơ Bác Hồ
ĐỌC THÊM
Ngân mãi những vần thơ của Bác Hồ

Ngân mãi những vần thơ của Bác Hồ

Chiến thắng 30-4 và những bài ca không quên

Chiến thắng 30-4 và những bài ca không quên

Bài hát hay nhất về đề tài Bác Hồ với tuổi thơ

Bài hát hay nhất về đề tài Bác Hồ với tuổi thơ

"Ðêm rất sâu con nằm mơ thấy Bác!"

Một nền văn học mang tính nhân bản sâu sắc

Trong những ngày tháng 4 này, cùng nhớ về Ðại thắng Mùa xuân năm 1975, chúng tôi đã có cuộc trò chuyện với Nhà thơ HỮU THỈNH, Chủ tịch Liên hiệp các hội Văn học - Nghệ thuật, Chủ tịch Hội Nhà văn (HNV) Việt Nam về  tính chất và giá trị của nền văn học chống Mỹ, cứu nước.
Nhạc sĩ Huy Thục: Yêu nước là nguồn cảm hứng vô tận

Nhạc sĩ Huy Thục: Yêu nước là nguồn cảm hứng vô tận

Chiến thắng của tinh thần yêu nước và trí tuệ Việt Nam

Chiến thắng của tinh thần yêu nước và trí tuệ Việt Nam

Sự bất hủ của

Sự bất hủ của "Nhật ký trong tù"

TIN CŨ HƠN

Bài nhiều người đọc
Trắng đêm chạy bão Rammasun

Trắng đêm chạy bão Rammasun

Tổng cục XDLL CAND: Tổ chức Hội nghị giao ban công tác tư tưởng CAND quý II/2014

Tổng cục XDLL CAND: Tổ chức Hội nghị giao ban công tác tư tưởng CAND quý II/2014

Huyền thoại những Pơtao Tây nguyên - Kỳ 3: Người không muốn làm vua

Huyền thoại những Pơtao Tây nguyên - Kỳ 3: Người không muốn làm vua

60 năm Hiệp định Genève (1954 - 2014) - Kỳ 6: Em không sợ chia ly là vĩnh biệt

60 năm Hiệp định Genève (1954 - 2014) - Kỳ 6: Em không sợ chia ly là vĩnh biệt

Vĩnh biệt một người tài hoa và tử tế!

Vĩnh biệt một người tài hoa và tử tế!

Một kỳ thi quốc gia: Phải chuẩn bị kỹ lưỡng

Một kỳ thi quốc gia: Phải chuẩn bị kỹ lưỡng

Tiếp tục trao tủ đông cho tàu làm nhiệm vụ ở Hoàng Sa

Tiếp tục trao tủ đông cho tàu làm nhiệm vụ ở Hoàng Sa

Trao học bổng cho con em đại lý phát hành báo

Trao học bổng cho con em đại lý phát hành báo

1 kỳ thi quốc gia:

1 kỳ thi quốc gia: "Đừng bàn thêm nữa!"

Ngọn nguồn và đặc thù một vùng đất

Ngọn nguồn và đặc thù một vùng đất

Có thể bạn quan tâm
Lãnh đạo Đảng, Nhà nước dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước dâng hương tưởng niệm các anh hùng liệt sĩ

Yêu cầu các Bộ trưởng giữ lời hứa

Yêu cầu các Bộ trưởng giữ lời hứa

Thi thể 3 học sinh nằm thành hàng dưới hồ nhà chùa

Thi thể 3 học sinh nằm thành hàng dưới hồ nhà chùa

Hà Nội: Cháy lớn tại kho chứa cồn ở Văn Điển

Hà Nội: Cháy lớn tại kho chứa cồn ở Văn Điển

Không giao quyền quản lý nhà nước đối với vịnh Hạ Long cho Bitexco

Không giao quyền quản lý nhà nước đối với vịnh Hạ Long cho Bitexco

Miền Bắc nắng nóng, Nam Bộ mưa giông

Miền Bắc nắng nóng, Nam Bộ mưa giông

Đầu tư hơn 365 triệu USD xây đại học Việt Nhật

Đầu tư hơn 365 triệu USD xây đại học Việt Nhật

Xà lan gần 100 tấn chìm gần hầm Thủ Thiêm

Xà lan gần 100 tấn chìm gần hầm Thủ Thiêm

Xây dựng 2 cơ sở giám định ADN xác định hài cốt liệt sỹ

Xây dựng 2 cơ sở giám định ADN xác định hài cốt liệt sỹ

10 câu nói để đời của Toàn Shinoda

10 câu nói để đời của Toàn Shinoda

Nổi bật trên baophuyen.com.vn
Tham tiền, 2 công an xã phạm luật

Tham tiền, 2 công an xã phạm luật

Nhớ những năm tháng hào hùng (Tiếp theo và hết)

Nhớ những năm tháng hào hùng (Tiếp theo và hết)

Đấu trí với ác ôn

Đấu trí với ác ôn

Khi sinh viên ngân hàng làm thợ điện

Khi sinh viên ngân hàng làm thợ điện

Nỗ lực của một vận động viên khuyết tật

Nỗ lực của một vận động viên khuyết tật

Bài1: Ngư dân muốn có tàu vỏ thép

Bài1: Ngư dân muốn có tàu vỏ thép

Chung lòng vì biển, đảo quê hương

Chung lòng vì biển, đảo quê hương

Ma Ý sản xuất, kinh doanh giỏi

Ma Ý sản xuất, kinh doanh giỏi

Bà Yingluck khẳng định sẽ trở về nước, tiếp tục chống lại cáo buộc

Bà Yingluck khẳng định sẽ trở về nước, tiếp tục chống lại cáo buộc

Trở lại thủy điện La Hiêng 2

Trở lại thủy điện La Hiêng 2

Mới nhất trong mục


Máy xử lý ngôn ngữ Citinews v.4.0.311
(Sản phẩm nghiên cứu công nghệ - Phi lợi nhuận)
Copyright © 2010-2013 – Công ty cổ phần tích hợp dữ liệu NextCom
Giấy phép thông tin điện tử số 192/GP-TTĐT ngày 19/08/2010
Phone: 043-9728190. Fax: 043-9728838. Hotline: 0168.712.5922
Vui lòng Click "Yêu cầu cập nhật nội dung hoặc gỡ bài ngay lập tức" ở cuối bài viết để gỡ bài
Web crawler | News Processing | Text Analytics | Sentiment Analysis | Natural Language Processing