Đời sống 30/12/2013 05:25

Thụ tinh từ tinh trùng của người đã chết: Phức tạp về pháp lý

Luật chưa điều chỉnh việc xác định cha và quyền thừa kế trong trường hợp này. Có thể thụ tinh từ trứng của người đã chết.

Việc chị Hoàng Thị Kim Dung (Hà Nội) sinh hai bé trai ngày 9-12 bằng phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm từ tinh trùng của người cha đã mất bốn năm trước trong một tai nạn giao thông được xem là trường hợp đầu tiên tại Việt Nam. Từ đó cũng đã đặt ra nhiều vấn đề pháp lý thú vị.

Trường hợp đầu tiên tại Việt Nam

TS-BS Lê Vương Văn Vệ, Giám đốc BV Nam học và Hiếm muộn Hà Nội, người thực hiện lưu trữ tinh trùng và thụ tinh ống nghiệm cho chị Hoàng Thị Kim Dung, cho biết về mặt kỹ thuật thì lưu trữ tinh trùng không phải là một kỹ thuật khó, cũng không còn xa lạ ở Việt Nam. "Tuy nhiên, bảo quản tinh trùng từ người chết và sau đó thụ tinh trong ống nghiệm thì trường hợp của chị Dung là đầu tiên tại Việt Nam. Đặc biệt, trường hợp này rất may mắn khi thành công ngay từ lần thụ tinh đầu tiên. Kết quả xét nghiệm AND chứng minh 99,99% hai cháu bé là con của anh Ngọc và chị Dung" - BS Vệ nói.

Theo BS Vệ, thế giới chưa có thống kê đầy đủ các trường hợp mang thai từ tinh trùng người đã mất. Qua tìm hiểu của ông thì không nhiều lắm, có một trường hợp ở Mỹ, tuy nhiên phải đến lần thứ hai thì ca thụ tinh mới thành công. "Khi một người bị tai nạn hoặc chết đột tử, người thân họ muốn lưu giữ tinh trùng để thụ tinh trong ống nghiệm thì hiện chưa có một quy định nào để cá nhân tôi cũng như giới y khoa có thể thực hiện phù hợp với truyền thống đạo đức xã hội, nhân văn và đúng pháp luật" - BS Vệ bày tỏ.



TS-BS Lê Vương Văn Vệ, chị Dung và hai cháu bé ra đời từ tinh trùng của người bố đã qua đời bốn năm trước. Ảnh: HUY HÀ

Theo BS Hồ Mạnh Tường, Tổng Thư ký Hội Nội tiết sinh sản và vô sinh TP.HCM, để lấy tinh trùng từ tinh hoàn người mới mất, thời gian khuyến cáo là trong vòng 24 giờ (cá biệt, có thể trong vòng 36 giờ). Nếu tinh trùng lấy ra còn sống, có thể lưu trữ được trong vòng nhiều năm. Trên nguyên tắc, không có giới hạn về tuổi người mất. Tuy nhiên, tuổi càng lớn thì chất lượng tinh trùng càng giảm.

Theo BS Tường, việc lấy tinh trùng và lưu trữ tinh trùng từ người đã chết về kỹ thuật thì khá đơn giản, hầu hết các trung tâm thụ tinh trong ống nghiệm ở Việt Nam đều có thể thực hiện được. Tuy nhiên, về pháp lý và y đức, đây là vấn đề đã được tranh luận rất nhiều trên thế giới. Hầu hết các nước trên thế giới không ủng hộ hoặc cấm việc lấy tinh trùng từ người chết nếu người này không có cam kết bằng văn bản đồng ý trước đó. "Theo tôi, đó cũng là lý do mà trước nay ít có bệnh viện nào ở Việt Nam thực hiện kỹ thuật này" - BS Tường nói.

Luật sư Nguyễn Đức Chánh, Đoàn Luật sư TP.HCM, đến thời điểm hiện nay, pháp luật Việt Nam chưa có quy định nào về việc lấy tinh trùng người chết để thụ tinh nhân tạo, giống trường hợp của chị Dung. Trên thế giới, đã có rất nhiều quan điểm khác nhau về cả pháp lý và đạo đức về việc người còn sống là vợ (hoặc người yêu) lấy tinh trùng của người chết để lưu trữ, thụ tinh trong ống nghiệm. Vì người có tinh trùng đã mất nên không thể hiện được ý chí đồng ý hay không đồng ý việc cho lưu trữ và thụ tinh từ tinh trùng của họ.

Lỗ hổng pháp lý trong việc xác nhận cha và thừa kế

Theo luật sư Nguyễn Đức Chánh, sự kiện trên đồng thời cho thấy lỗ hổng pháp lý về việc xác định con chung và người thừa kế.

Thứ nhất, về mặt con chung, theo quy định ở Điều 63 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2000 về xác định cha, mẹ: "Con sinh ra trong thời kỳ hôn nhân hoặc do người vợ có thai trong thời kỳ đó là con chung của vợ chồng". Theo hướng dẫn tại khoản 2 Điều 21 Nghị định 70/2001 về xác định con chung của vợ chồng: "Con sinh ra trong vòng 300 ngày, kể từ ngày người chồng chết… thì được xác định là con chung của hai người". Tuy nhiên, trong trường hợp này, hai cháu bé sinh ra sau hơn bốn năm kể từ ngày cha các cháu mất, như vậy chiếu theo những quy định trên thì không được coi là con chung trong thời kỳ hôn nhân. Muốn xác định cha cho hai cháu bé thì phải làm thủ tục nhận cha rồi mới ghi tên cha trên giấy khai sinh.

Thứ hai, về người thừa kế, theo Điều 635 Bộ Luật dân sự 2005, người thừa kế là cá nhân phải là người còn sống vào thời điểm mở thừa kế hoặc sinh ra và còn sống sau thời điểm mở thừa kế nhưng đã thành thai trước khi người để lại di sản chết… Như vậy, tại thời điểm chồng chị Dung chết, hai cháu bé chưa thành thai nên không được xác định là người thừa kế của chồng chị Dung.

Hiện tại, pháp luật Việt Nam cũng không cấm việc các bác sĩ hoặc cơ sở y tế thực hiện lấy tinh trùng hoặc trứng để trữ lạnh và thụ tinh sau này. Tuy nhiên, cũng không có hành lang pháp lý nào để đảm bảo việc thực hiện này. Vì vậy, tất cả vấn đề này pháp luật phải sửa đổi, bổ sung để tiên liệu và điều chỉnh cho những quan hệ phát sinh sau này.

Có thể thụ tinh từ trứng của người đã chết?

Đối với người chết là nữ, hiện chưa có nghiên cứu về lấy buồng trứng ở người chết. Tuy nhiên, nếu thực hiện thì cần càng sớm càng tốt vì noãn nhạy cảm hơn tinh trùng rất nhiều. Phải trữ lạnh mô buồng trứng, trên nguyên tắc, có thể trữ trong vòng nhiều năm. Tuy nhiên, hiệu quả của trữ lạnh mô buồng trứng hiện nay còn rất thấp.

Chỉ nên trữ buồng trứng ở những người không quá 35 tuổi. TP.HCM cũng chưa thực hiện việc lấy trứng từ người đã mất vì vấn đề kỹ thuật, pháp lý và y đức phức tạp hơn nhiều so với tinh trùng.

BS HỒ MẠNH TƯỜNG, Tổng Thư ký Hội Nội tiết sinh sản
và vô sinh TP.HCM

HUY HÀ - TRẦN NGỌC



TIN MỚI HƠN
TIN CŨ HƠN

Bài nhiều người đọc
Tăng tỉ lệ sống cho bệnh nhân ung thư phổi

Tăng tỉ lệ sống cho bệnh nhân ung thư phổi

Cha mẹ cãi nhau, con dễ... sâu răng!

Cha mẹ cãi nhau, con dễ... sâu răng!

Theo thực phẩm

Theo thực phẩm

Cách dưỡng da trắng mịn của phụ nữ Nhật

Cách dưỡng da trắng mịn của phụ nữ Nhật

7 cách hiệu quả giúp thư giãn sau ngày làm việc mệt mỏi

7 cách hiệu quả giúp thư giãn sau ngày làm việc mệt mỏi

Chồng tôi đặt văn phòng đại diện ở … nhà cô thư ký

Chồng tôi đặt văn phòng đại diện ở … nhà cô thư ký

Tôi “sa lầy” vì một lần vụng trộm

Tôi “sa lầy” vì một lần vụng trộm

Rối loạn hệ miễn dịch: Nguyên nhân của bệnh tuyến giáp (15/09/2014)

Rối loạn hệ miễn dịch: Nguyên nhân của bệnh tuyến giáp (15/09/2014)

Thực phẩm cực tốt cho bé trong mùa mưa

Thực phẩm cực tốt cho bé trong mùa mưa

Những lỗi thường gặp khi chế biến món tôm

Những lỗi thường gặp khi chế biến món tôm

Có thể bạn quan tâm
Nổ đồ chơi Trung Quốc, trẻ 11 tuổi phải nhập viện

Nổ đồ chơi Trung Quốc, trẻ 11 tuổi phải nhập viện

Những lỗi vụng ‘yêu’ của nam giới

Những lỗi vụng ‘yêu’ của nam giới

Một người đàn ông tử vong bất thường sau khi tiêm thuốc tại trạm y tế

Một người đàn ông tử vong bất thường sau khi tiêm thuốc tại trạm y tế

Hình ảnh đòi đến trường xúc động của bé gái 4 tuổi bị bạo hành

Hình ảnh đòi đến trường xúc động của bé gái 4 tuổi bị bạo hành

Bé 6 tháng tuổi liếm da mẹ đã chết vì Ebola để tìm sữa

Bé 6 tháng tuổi liếm da mẹ đã chết vì Ebola để tìm sữa

Giấc mơ dang dở của vợ chồng bác sĩ tử nạn trên ôtô

Giấc mơ dang dở của vợ chồng bác sĩ tử nạn trên ôtô

Cháu trai tàn tật bị xâm hại: Bất ngờ về thủ phạm

Cháu trai tàn tật bị xâm hại: Bất ngờ về thủ phạm

Quản lý thiết bị y tế nhập khẩu: Trái bóng đang nằm ở sân nào?

Quản lý thiết bị y tế nhập khẩu: Trái bóng đang nằm ở sân nào?

"Cứ mua hàng là trúng quà" mừng khai trương Muachung 204 Lý Thái Tổ, HCM

Ngọc Quyên:

Ngọc Quyên: "Vợ chồng tôi cãi nhau hàng ngày"

Nổi bật trên phapluattp.vn
Trực tiếp, U19 Việt Nam 2-0 U19 Myanmar: Xuân Trường lập siêu phẩm (KT hiệp 1)

Trực tiếp, U19 Việt Nam 2-0 U19 Myanmar: Xuân Trường lập siêu phẩm (KT hiệp 1)

Hai chủ quán bar môi giới mại dâm cho khách nước ngoài lãnh án

Hai chủ quán bar môi giới mại dâm cho khách nước ngoài lãnh án

Xe tải đang dừng bỗng bốc cháy

Xe tải đang dừng bỗng bốc cháy

Bé gái sơ sinh không quần áo bị bỏ rơi ở chợ

Bé gái sơ sinh không quần áo bị bỏ rơi ở chợ

Trực tiếp, U19 Việt Nam 0-0 U19 Nhật Bản: Thế trận quá chặt chẽ (KT Hiệp 1)

Trực tiếp, U19 Việt Nam 0-0 U19 Nhật Bản: Thế trận quá chặt chẽ (KT Hiệp 1)

Cháy tại tầng hầm tòa nhà Trung tâm hành chính TP Đà Nẵng

Cháy tại tầng hầm tòa nhà Trung tâm hành chính TP Đà Nẵng

Bão số 3 rất mạnh và di chuyển khó lường

Bão số 3 rất mạnh và di chuyển khó lường

Khánh thành mô hình mẫu bếp ăn bán trú ở TP.HCM

Khánh thành mô hình mẫu bếp ăn bán trú ở TP.HCM

Gần triệu người kê khai tài sản, chỉ một người bị kỷ luật vì không trung thực

Gần triệu người kê khai tài sản, chỉ một người bị kỷ luật vì không trung thực

HD-981 tìm ra mỏ khí đốt ở biển Đông

HD-981 tìm ra mỏ khí đốt ở biển Đông

Mới nhất trong mục


Máy xử lý ngôn ngữ Citinews v.4.0.311
(Sản phẩm nghiên cứu công nghệ - Phi lợi nhuận)
Copyright © 2010-2013 – Công ty cổ phần tích hợp dữ liệu NextCom
Giấy phép thông tin điện tử số 192/GP-TTĐT ngày 19/08/2010
Phone: 043-9728190. Fax: 043-9728838. Hotline: 0168.712.5922
Vui lòng Click "Yêu cầu cập nhật nội dung hoặc gỡ bài ngay lập tức" ở cuối bài viết để gỡ bài
Web crawler | News Processing | Text Analytics | Sentiment Analysis | Natural Language Processing